Safe harbours w cenach transferowych

Podstawową zasadą jaką powinny kierować się podmioty powiązane przy kształtowaniu warunków transakcji jest zasada ceny rynkowej. Od początku 2019 r. wprowadzono dwa odstępstwa od tej zasady polegające na ułatwieniu podatnikom dokumentowania transakcji dotyczących usług o niskiej wartości dodanej oraz transakcji pożyczkowych.

Powszechną praktyką grup podmiotów powiązanych jest świadczenie różnego rodzaju usług wewnątrzgrupowych, takich jak księgowość, obsługa kadrowa czy też udzielanie pożyczek. W odniesieniu do takich usług często zdarza się, że nie można ustalić ceny porównywalnej na wolnym rynku lub wiąże się to z nieproporcjonalnie wysokimi kosztami. Inną sytuacją jest niewystępowanie analogicznych świadczeń pomiędzy podmiotami niepowiązanymi.

Wytyczne OECD przewidują zatem wyłączenie spod zasady ceny rynkowej pewnych kategorii transakcji poprzez ograniczenie albo zniesienie obowiązku dokumentacyjnego.

Dotyczy to tzw. usług o niskiej wartości dodanej, czyli usług rutynowych, wspierających podstawową działalność przedsiębiorstwa. Ich świadczenie nie wiąże się dla stron transakcji z koniecznością poniesienia istotnego ryzyka biznesowego, zaangażowania istotnych czy unikatowych aktywów, know-how i kompetencji po stronie dostawcy usług.

Wytyczne wskazują przykładowy katalog tych usług. Dodatkowo zawierają wskazanie odnośnie bezpiecznego narzutu na bazę kosztową. Pierwotnie było to od 3-10%, natomiast teraz wynosi 5%.

Obowiązujące w Polsce od roku przepisy dotyczą usług o niskiej wartości dodanej oraz transakcji finansowych — pożyczek. Przedmiotowe uproszczenie nie jest obligatoryjne — podatnik może z niego skorzystać, ale nie jest do tego zobowiązany.

Zgodnie z nowymi przepisami w przypadku transakcji będących usługami o niskiej wartości dodanej, organ podatkowy odstępuje od określenia dochodu lub straty podatnika w zakresie wysokości narzutu na kosztach tych usług, jeżeli łącznie są spełnione następujące warunki:

1.      Narzut na kosztach tych usług został ustalony przy wykorzystaniu metody koszt plus lub marży transakcyjnej netto i wynosi:

  • nie więcej niż 5% kosztów — w przypadku nabycia usług,
  • nie mniej niż 5% kosztów — w przypadku świadczenia usług.

2.      Usługodawca nie jest podmiotem mającym miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową;

3.      Usługobiorca posiada kalkulację obejmującą następujące informacje:

  • rodzaj i wysokość kosztów uwzględnionych w kalkulacji,
  • sposób zastosowania i uzasadnienie wyboru kluczy alokacji dla wszystkich podmiotów powiązanych korzystających z usług.

Zatem stosując nowe uproszczenia podatnik musi pamiętać o następujących kwestiach:

1.      Posiadanie stosownych kalkulacji bazy kosztowej oraz kluczy alokacji. (Takie dane zazwyczaj posiada spółka centralna w grupie lub podmiot powołany do świadczenia tego typu usług, np. centrum usług wspólnych.)

2.      Transakcje muszą być przeprowadzane z państwami niebędącymi tzw. rajami podatkowymi.

Usługami o niskiej wartości dodanej są te, które zostały wymienione w załączniku nr 6 do ustawy z 15.02.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych i jednocześnie łącznie spełniają następujące warunki:

  • mają charakter usług wspomagających działalność gospodarczą usługobiorcy;
  • nie stanowią głównego przedmiotu działalności grupy podmiotów powiązanych;
  • wartość tych usług świadczonych przez usługodawcę na rzecz podmiotów niepowiązanych nie przekracza 2% wartości tych usług świadczonych na rzecz podmiotów powiązanych i niepowiązanych;
  • nie są przedmiotem dalszej odprzedaży przez usługobiorcę, z wyłączeniem odprzedaży usług nabytych we własnym imieniu, ale na rzecz innego podmiotu powiązanego (refakturowanie).

W załączniku zostały wymienione usługi:

  • w zakresie księgowości i audytu,
  •  w zakresie finansów przedsiębiorstwa,
  • związane z zasobami ludzkimi,
  • informatyczne,
  • komunikacji i promocji,
  • prawne,
  • w zakresie podatków,
  • administracyjno-biurowe.

Zakres tych usług został nieco ograniczony w porównaniu ze stanem prawnym obowiązującym do końca 2018 r. i nie obejmuje m.in. usług technicznych czy kontroli jakości.

Uproszczenia zostały również wprowadzone dla transakcji pożyczkowych. Zgodnie z art. 11g ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w przypadku transakcji kontrolowanej dotyczącej pożyczki, organ podatkowy odstępuje od określenia dochodu (straty) podatnika w zakresie wysokości oprocentowania tej pożyczki. Muszą być spełnione następujące warunki:

  • oprocentowanie pożyczki na dzień zawarcia umowy jest ustalane w oparciu o rodzaj bazowej stopy procentowej i marżę, określone w obwieszczeniu ministra właściwego do spraw finansów publicznych aktualnym na dzień zawarcia tej umowy;
  • nie przewidziano wypłaty (innych niż odsetki) opłat związanych z udzieleniem lub obsługą pożyczki, w tym prowizji lub premii;
  • pożyczka została udzielona na okres nie dłuższy niż 5 lat;
  • w trakcie roku obrotowego łączny poziom zobowiązań albo należności podmiotu powiązanego z tytułu kapitału pożyczek z podmiotami powiązanymi, liczony odrębnie dla udzielonych oraz zaciągniętych pożyczek, wynosi nie więcej niż 20 000 000 zł lub równowartość tej kwoty;
  • pożyczkodawca nie jest podmiotem mającym miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową.

Od  stycznia 2019 r. zgodnie z obwieszczeniem Ministra Finansów z 21.12.2018 r. w sprawie ogłoszenia rodzaju bazowej stopy procentowej i marży dla potrzeb cen transferowych w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych i podatku dochodowego od osób prawnych rodzaj bazowej stopy procentowej dla pożyczek:

  • w złotych – stanowi WIBOR 3M będący referencyjną wysokością oprocentowania kredytów w złotych o trzymiesięcznym okresie zapadalności na polskim rynku międzybankowym;
  • w dolarach amerykańskich – stanowi LIBOR USD 3M będący referencyjną wysokością oprocentowania kredytów w dolarach amerykańskich o trzymiesięcznym okresie zapadalności na rynku międzybankowym w Londynie;
  • w euro – stanowi EURIBOR 3M będący referencyjną wysokością oprocentowania kredytów w euro o trzymiesięcznym okresie zapadalności na europejskim rynku międzybankowym;
  • we frankach szwajcarskich – stanowi LIBOR CHF 3M będący referencyjną wysokością oprocentowania kredytów we frankach szwajcarskich o trzymiesięcznym okresie zapadalności na rynku międzybankowym w Londynie;
  • w funtach brytyjskich – stanowi LIBOR GBP trzymiesięczny, będący referencyjną wysokością oprocentowania kredytów w funtach brytyjskich o trzymiesięcznym okresie zapadalności na rynku międzybankowym w Londynie;

Z kolei marża wynosi 2 pkt procentowe (…) i jest marżą maksymalną dla pożyczkobiorcy i minimalną dla pożyczkodawcy.

Należy podkreślić, iż wprowadzenie uproszczeń „safe harbours” jest zdecydowanie pozytywnym działaniem ustawodawcy i odpowiedzią na wieloletnie postulaty przedsiębiorców, specjalistów i doradców podatkowych. 

#TPSolutions

Autor: Karolina Rychter 

Doradca podatkowy

Zamknij menu